BRAVE: Forbidden CINEMA

Zobaczyć niewidzialne

Film jest sztuką ruchomych obrazów, jego siła zasadza się na widzialności. Ale najważniejsze jest w nim nie to, co wyświetla się na ekranie, ale to, co dzieje się wewnątrz każdego pojedynczego widza: nabywanie wiedzy o świecie i zdolność lepszego jego zrozumienia, wywoływanie emocji i empatii. W sekcji filmowej Brave Festivalu pokażemy obrazy, które – odnosząc się do hasła tegorocznej edycji: „Widzialni / Niewidzialni” – badają napięcie między tematami, którymi bombardowani jesteśmy medialnie, pojawiającymi się w prasie, telewizji, Internecie w formie uproszczonych newsów, a ich prawdziwym znaczeniem, odbijającym się w doświadczeniach realnych ludzi.

 

I tak choćby bezosobowe „wielkie migracje” otrzymują twarz ubogich Birmańczyków walczących o lepszą przyszłość w Tajlandii (Droga do Mandalay) czy odważnych gwatemalskich dzieci, wyprawiających się w podróż marzeń do Stanów Zjednoczonych (Złota klatka). Konsekwencje wojny, która nie umiera nigdy, tylko zmienia lokalizacje, zobaczyć zaś można w opowiadającym o konflikcie w Rwandzie Ptaki śpiewają w Kigali czy Teatrze wojny, pochylającym się nad losem weteranów wojny o Falklandy (Malwiny).

Niemało w programie jest tytułów zakazanych, budzących sprzeciw i kontrowersje – to chociażby przypadek odbioru Inxeby – zakazanej ścieżki w RPA czy Sexy Durgi w Indiach. Inne tytuły – takie jak Teczki Sary i Salima czy Teheran tabu – ukazując niedozwolone praktyki, rytuały i uczucia, stają okoniem w obronie wolności. Sześć z pokazywanych w tym roku filmów powalczy o nagrodę w wysokości 2,5 tysiąca euro w sekcji konkursowej Forbidden Cinema, której zwycięzcę wybierze publiczność, oddając głosy po seansach. Każdy z konkursowych tytułów, napotykających problemy w rodzimych krajach lub mierzących się z kulturowymi tabu, będzie miał dwie projekcje – nie przegapcie.

W 5 filmach prezentowanych w sekcji Brave People, w której znajdą się zarówno fabuły, jak i dokumenty, przyjrzymy się natomiast dzielnym ludziom, którzy mają odwagę zmieniać świat, albo przynajmniej żyć po swojemu, kiedy świat ten temu nie sprzyja. W sekcji tej zobaczymy wielkich bohaterów, takich jak Akong Rinpoche, założyciel fundacji ROKPA, pomagającej dzieciom w Tybecie, na którą rokrocznie przeznaczany jest dochód ze sprzedaży biletów na Brave Festival. Poznamy również bohaterów dnia codziennego, takich chociażby jak tytułowa Alanis z filmu argentyńskiej reżyserki Anahí Berneri. Pogardzana, a jednak wspaniała prostytutka z Buenos Aires, walcząca o przetrwanie i lepszą przyszłość dla swojego synka. Alanis zobaczymy na gali otwarcia filmowej części Brave’a 14 lipca.

Przyjrzymy się także fenomenowi przerwanych produkcji w sekcji Film, interrupted. Prezentujemy tu 5 tytułów, których powstawanie samo w sobie byłoby materiałem na film. Liczne problemy produkcyjne, zmiany scenariusza, obsady, a także śmierć twórców, zaważyły mocno na efekcie. A jednak udało się je dokończyć, nierzadko – jak w przypadku arcydzieła Aleksieja Germana Trudno być bogiem – z piorunującym rezultatem.

Czwartą festiwalową sekcją jest Kids in Danger, skupiająca obrazy zmagań starszych i młodszych dzieci z całego świata z problemami, których ciężar jest często zbyt duży na ich kilku- lub kilkunastoletnie barki. W tej części przeglądu znajdziemy zarówno filmy dla całych rodzin, choćby filipińską Blankę, jak i tytuły trudniejsze, przeznaczone dla dojrzalszego widza, w rodzaju Białego cienia czy Inxeby.

Nie zabraknie też okazji, by porozmawiać z twórcami podczas spotkań i debat. W całym zróżnicowaniu języków, a także języków filmowej ekspresji, wszystkie filmy – co dla nas najważniejsze – są nie tylko piękne, ale w jakiś sposób szlachetne. Chcą poprawić świat, który rzuca kłody pod nogi. Ale dostrzeżenie przeszkody to już pierwszy krok do jej pokonania, tak jak rozpoznanie piękna stwarza szansę, by je utrwalić. Zatem do dzieła!
 


Kuratorzy BRAVE: forbidden CINEMA
Adam Kruk i Lech Moliński